۱ مهر, ۱۳۹۶

مرسک یا توتال؟

شرکت نفتی مرسک پارس جنوبی مرسک یا توتال؟ mersec 765x510

لایه نفتی پارس جنوبی در جوار میدان گازی پارس جنوبی قرار گرفته که قطری‌ها سال‌هاست از این میدان به برداشت مشغول هستند. آنها سال گذشته جشن برداشت یک میلیارد بشکه از این حوزه را برگزار کردند در حالی که برداشت ایران تا ابتدای سال جاری صفر بوده است. کار توسعه این میدان را شرکت مرسک در قطر انجام داده و با حفاری ‌افقی منافع قطر را به اوج رساند.

*مرسک و ایران
این شرکت دانمارکی در دولت اصلاحات با وزیر نفت مذاکراتی را آغاز کرد تا کار توسعه لایه نفتی را انجام دهد ولی به دلیل اختلافات قراردادی و همچنین اطمینان خاطر وزارت نفت به توسعه این لایه توسط شرکت‌‌های داخلی، به شکست انجامید. مرسک به فعالیت‌های توسعه‌ای خود در قطر ادامه داد و ایران هم با انتخاب شرکت پتروایران که یک شرکت تازه تأسیس بود، به توسعه پرداخت ولی هیچ‌گاه موفق نبود.

تصمیم عجیب وزارت نفت در آن روزها برای سپردن توسعه یک میدان مشترک به یک شرکت تازه تأسیس سنگ‌بنای توسعه را کج گذاشت تا مرسک در قطر نفت لایه نفتی را تخلیه کند. سال گذشته بود که شرکت توتال جایگزین شرکت مرسک در طرف قطری شد. توتال که در قراردادهای گازی قطر هم نقش مؤثری دارد، لایه نفتی را هم از آن خود کرد تا شرکت دانمارکی با توجه به تجربه‌ای که در این باره دارد به مذاکره با ایران بنشیند تا کار توسعه طرف ایران را بر عهده بگیرد.

*آغاز مذاکرات
اندکی پس از برجام، مذاکرات نفتی ایران و مرسک برای توسعه چند میدان نفتی آغاز شد و اطلاعات مورد نیاز برای بررسی میادین و ارائه طرح توسعه در اختیار مرسک قرار گرفت. یکی از مهم‌ترین برنامه‌های مرسک و شرکت ملی نفت ایران واگذاری توسعه لایه نفتی بود که سال گذشته به مراحل نهایی نزدیک شد ولی به دلیل مسائل فنی و مذاکرات طرفین به طول انجامید.

طولانی شدن مذاکرات و عدم‌جمع‌بندی مذاکرات همچنان به قوت خود باقی بود که شرکت توتال فرانسه با خرید سهام مرسک، همه را شوکه کرد. توتال که مسئولیت تولید از لایه نفتی در طرف قطر را بر عهده دارد، سهام شرکتی را خریداری کرده است که همه اطلاعات طرف ایرانی را در دست دارد و می‌خواهد قرارداد توسعه این میدان مشترک را به امضا برساند.

*منطقی یا غیرمنطقی؟
با خرید شرکت مرسک اویل توسط توتال حالا ابهام‌ها بیشتر شده است. هرچند قرار است امور مقدماتی این واگذاری تا چند ماه دیگر پایان یافته و از سال ۲۰۱۸ مرسک رسماً زیرمجموعه توتال باشد ولی بدون تردید امضا یا عدم امضای قرارداد منوط به نظر توتال است. اگر این قرارداد امضا شود توتال در دو سوی یک میدان مشترک حضور خواهد داشت که بسیار بعید است و اگر قراردادی میان طرفین امضا نشود، اطلاعاتی که از طرف ایرانی در اختیار توتال فرانسه است، می‌تواند دردسرآفرین شود.

پیش از این اطلاعات میدان گازی پارس‌جنوبی در اختیار توتال قرار گرفته بود و امروز اگر اطلاعات لایه نفتی روی میز توتال قرار داده شود، همه اطلاعاتی که محرمانه تلقی می‌شود به‌راحتی برای آنالیز در دست توتال است. اصولاً برای تولید بهینه و حداکثری از میادین نفتی، اطلاعات چاه‌ها، سکوها و… مورد نیاز شرکت توسعه‌دهنده است که با توجه به یکپارچه بودن لایه نفتی و میدان گازی پارس‌جنوبی، مدل تولید زمانی بهینه‌تر می‌شود که همه اطلاعات میدان به صورت یکپارچه در اختیار طرفین باشد، به همین دلیل است که در دریای شمال و اروپا برای تولید بهینه، دو کشوری که صاحب یک میدان مشترک هستند با تشکیل یک شرکت مشترک، توسعه را آغاز می‌کنند.

اینکه مرسک طی چند ماه بخواهد امضای قرارداد با ایران را نهایی کند، سؤالی است که برای وزارت نفت تبدیل به ابهامی بزرگ شده است. با توجه به اینکه محتمل‌ترین گزینه برای توسعه لایه نفتی این شرکت است و وزارت نفت تعهد داده به زودی کار امضای قرارداد این میدان را تمام کند، تشخیص اینکه امضای این قرارداد می‌تواند درست باشد یا خیر، نیاز به یک تصمیم جدی دارد. توتال شاید اجازه انعقاد قرارداد را صادر نکند و شاید با چراغ سبزی که به مرسک بدهد، لایه نفتی ایران را هم زیر نظر خود بیاورد. اینکه توتال توسعه و تولید یک میدان مشترک را بر عهده بگیرد، شمشیر دو لبه‌ای است که هم می‌تواند به تولید بهینه کمک کند و هم می‌تواند کمک حال قطر برای برداشت بیشتر باشد.

خرید مرسک توسط توتال بدترین خبری بود که می‌شد شنید ولی از آنجا که وزارت نفت رابطه خوبی با توتال فرانسه دارد احتمالاً وزارت نفت راهی که مورد پسندش است را انتخاب می‌کند. توتال برای امضای قرارداد فاز ۱۱ هم امریکا را راضی کرده بود، هم با قطر هماهنگ شده بود و هم به گفته مدیر مالی‌اش، از عربستان سعودی چراغ سبز گرفته بود.

مطالب مرتبط

نظر بدهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *